Dekorasyon Mobilya Estetik

Bir dönem Osmanlı İmparatorluğu’nun en gözde süsleme sanatı çini şimdi yeniden moda. Bundan üç yıl önce, 400 yıllık uykusundan uyanan bu eski süsleme sanatının örneklerine artık İstanbul’da metro istasyonlarından iş merkezleri girişlerine kadar birçok yerde rastlamak mümkün

15. ve 16. yüzyıllarda çinicilik, Osmanlı İmparatorluğu mimarisinde çok önemli bir yer tutuyordu. O dönem yapılan mimari eserlerin en göz önündeki yerleri hep çinilerle bezendi. Fakat 16. yüzyıldan sonra çinicilik, yeni örneklerine rastlanmayan ve uzun yıllar sadece eski camilerin duvarlarında görülebilen bir zanaat olarak kaldı.

1993′te Prof. Dr. Işıl Akbaygil’in öncülüğünde kurulan İznik Eğitim ve Öğretim Vakfı’nın çalışmaları sonucu ise bu eski tarih yeniden canlandırıldı. Dahası o günkü popülaritesini neredeyse tekrar yakaladı. Pahalı oluşu yüzünden herkesin ulaşamadığı çiniler, bugün en gözde dekorasyon malzemesi arasında.

Vakfın çinilerine bugün bir çok yerde rastlamak mümkün. Özellikle belediyeler yaya yoğunluğu olan yerlerde sık sık çini kullanıyor. Metro istasyonları bu belediyelerin çini tercihine örnek. Hafif metronun Ataköy istasyonu, yeni metro’nun Osmanbey ve Taksim durakları gibi.

Özel şirketler de kullanıyor

Bunların dışında çeşitli kamu kuruluşları ve özel şirketler de binalarında çini süslemeciliğinin örneklerini sunuyorlar. Yapı Kredi Bankası Genel Müdürlük binası, İstanbul Menkul Kıymetler Borsası binası, İGDAŞ merkez ofisi, Halk Bank Genel Müdürlük binası, dekorasyonunda çini kullanılan yerler.

Vakıf Başkanı Prof. Dr. Işıl Akbaygil, çininin tekrar gözde bir malzeme olmasıyla ilgili olarak şunları söylüyor. ‘‘Çini insanı rahatlatan bir malzeme. İnsanın içini açan renkler, desenler içeriyor. Bu yüzden özellikle klostrofobik ortamlarda çok tercih ediliyor. Yeniden yaygın hale gelmesinin sebebi bu olabilir. Ancak çini pahalı bir malzeme. Elimizden geldiğince fiyatları düşük tutmaya çalışıyoruz. Yine de çiniler yapılara pano gibi asılacak dekorasyon malzemesi değil. Tüm mimariyi etkileyecek bir unsur. Özenli kullanılması ve gelişigüzel bir şekilde her yere yerleştirilmemesi gerekir.’’

Metrekaresi 3000 dolar

İznik’te bugün iki değişik ebatta çini üretiliyor. 23,5×23,5 ve 28,5×28,5. Bu ölçülerin tercih edilmesinin sebebi, Osmanlı’nın da bu ebatları kullanmış olması. (O dönemin uzunluk ölçüleriyle 23,5 cm, bir arşın ediyor) Küçük boy çinilerin tanesi 150 dolardan satılıyor. Büyük olanların bir tanesi ise 250 dolar. Metrekare olarak alındığında metrekaresi için 3000 dolar vermeniz gerekiyor. İç piyasanın dışında dünyada tek çini üreticisi olan İznik Eğitim ve Öğretim Vakfı, ürettiği çinileri İsviçreli bir şirkete satıyor. İsviçreli şirket ise aynı çiniyi Araplara üç katı fiyata pazarlıyor.

1993′te Prof. Dr. Işıl Akbaygil’in öncülüğünde kurulan İznik Eğitim ve Öğretim Vakfı’nın çalışmaları sonucu çiniye rağbet arttı. Akbaygil, ‘‘çini insanı rahatlatan bir malzeme. İnsanın içini açan renkler, desenler içeriyor. Bu yüzden özellikle klostrofobik ortamlarda çok tercih ediliyor,’’ diyor.